ކޮންމެ ދުވަހަކު އެތައް ކަސްޓަމަރެއްގެ ކޯލް އަޑުއަހައި "މިކްސްޑް އިމޯޝަނަލް" ވާހަކަތައް އަޑުއެހުމަކީ ކޮންމެ ކޮންމެ މީހަކަށް ފަސޭހަ ކަމަކަށް ނުވެދާނެ އެވެ. ތަފާތު މިޒާޖުގެ މީހުންނާ ވެސް ކޮންމެ ދުވަހަކު ކުރިމަތިލައި، އެ މީހުންނަށް ވިސްނޭ ގޮތަށް ވާހަކަ ދެއްކުމަކީ ވަރަށް ފަރުވާތެރިކަމާ އެކު ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ.
އައްޑޫ ފޭދޫ އައިޝަތު ނަސީރު (އައިޝާ) މިދިޔަ 14 އަހަރު އުޅުނީ އެސްޓީއޯ އަށް ކޮންމެ ދުވަހަކު ގުޅާ އެފަދަ އެތައް ކަސްޓަމަރެއްގެ އިހުސާސްތައް އަޑު އަހައި ޖަވާބުދާރީވުމުގަ އެވެ.
އެސްޓީއޯ އަށް ގުޅާ ހުރިހާ އެންމެންގެ ކޯލެއް ވެސް އެންމެ ފުރަތަމަ ޖަވާބު ދޭ މުވައްޒަފުންގެ ތެރޭގައި އުމުރުން މިހާރު 40 އަހަރުގެ އައިޝާ ހިމެނެ އެވެ.
އެއީ އެ ކުންފުނީގެ ކޯލް ސެންޓަރު ޖޫން 2، 2012 ގައި އައްޑޫގައި ހުޅުވީއްސުރެ މެދުނުކެނޑި އެ ތަނުގައި މަސައްކަތްކުރާ ހަމައެކަނި މުވައްޒަފެވެ.
އައިޝާއާ އެކު ވަޒީފާ އަށް ހަތަރު މުވައްޒަފަކު ވަން ނަމަވެސް އަނެއް ތިން މީހުން އެކި ސަބަބުތަކާ ހެދި ވަކިވީ އެވެ. އެހެންވެ، އެސްޓީއޯ ކޯލް ސެންްޓަރުގައި މިވަގުތު ހުރި އެންމެ ތަޖުރިބާކާރު، އެންމެ ސީނިއާ މީހަކީ އައިޝާ އެވެ.
އެސްޓީއޯއާ ގުޅޭ ގޮތުން އައިޝާ އަޑުނާހާ ޝަކުވާއެއް ނެތެވެ. އެސްޓީއޯ އަށް ތައުރީފު ކޮށްފައި ދައްކާ ވާހަކަތައް ވެސް ކޯލް ސެންޓަރަށް އަންނަ ކޯލްތަކުން އެންމެ ފުރަތަމަ އަޑު އިވޭ އެކަކީ އޭނާ އެވެ.
ފާމަސީތަކުން ބޭސް ނުލިބިގެން ޝަކުވާތައް އޮބި ނޯވެގެން ދިޔަ ދުވަސްވަރެއް ވެސް ތަޖުރިބާ ކޮށްފި އެވެ. އެ ދުވަސްވަރު އެއް ދުވަހެއްގެ މައްޗަށް ފަންސާހަކަށް ކޯލް ލިބިފައި އެބަހުއްޓެވެ. މުޅިން ވެސް އޮތީ ބޭސް ނުލިބޭ މައްސަލައިގެ ޝަކުވާ އާއި ބޭހާ ގުޅޭ މައުލޫމާތު ހޯދުމެވެ.
"މެޑިކަލް ކޯލްތައް އެންމެ ގިނައިން އަންނަނީ. އެއް ދުވަސްވަރެއްގައި ދިޔަ ސަލާމަތް ނުވެގެން. ކުންފުންޏަކުން ބޭސް ގެންނަ ކަމަށް ވާ ނަމަ ވަރަށް ގިނަ ޕްރޮސީޖާތައް ހުންނާނެ. ބޭސްތަކެއް ލިިބުމުގައި ލަސްތަކެއް އުޅޭތީ، އަންޑަސްޓޭންޓް ކޮށްދޭން އުނދަގޫވާ ފަހަރު އާދޭ. އެކަމަކު، ހަމަ ކެތްތެރިކަމާ އެކު، އަޅުގަނޑު އިިސްކަން ދެނީ ރުޅި ނައިސް އެޓެންޑުވާން،" އައިޝާ ކިޔައިދިނެވެ.
ހިތްހަމަނުޖެހުންތަކުގެ ތެރޭގައި ވެސް ގުޅާ ކަސްޓަމަރުންގެ އަދަދު މަދެއް ނޫނެވެ. ޖަޒުބާތުގައި ޖެހި، ބައެއް މީހުން ވަރަށް ބޮޑަށް ހިތްހަމަނުޖެހިގެން ވާހަކަ ދައްކަ އެވެ. އައިޝާ އަށް އޮންނަނީ ކެތްތެރިކަން އިސްކޮށް، އެސްޓީއޯ އިން މިހާތަނަށް ފޯރުކޮށްދިން ތަމްރީނުތަކުގެ ބޭނުން ހިފުމެވެ. އެއީ މިހާ ހިސާބަށް ވެސް އެ ކެތްތެރިކަމުގައި އޭނާ ދެމިހުރުމުގެ މައިގަނޑު އެއް ސަބަބެވެ.
"އަޅުގަނޑު ބަލަނީ ކެތްތެރިކަމާ އެކު ކަސްޓަމަރުގެ ޝަކުވާތައް އަޑުއެހޭތޯ. އެއީ އަޅުގަނޑަށް ކަސްޓަމަރުގެ ހާލަތު ވަޒަން ކުރެވުނީމާ އަންޑަސްޓޭންޑު ވާން ފަސޭހަވާނެތީ. ސިޓުއޭޝަން އަންޑަސްޓޭންޑު ވެގެން ހުރީމާ ވަރަށް ފަސޭހަ އެ ކަސްޓަމަރުގެ ކޮންސާންތައް އަޅުގަނޑަށް އަންޑަސްޓޭންޑުވެ، އެޓެންޑު ވާން،" އައިޝާ ބުންޏެވެ.
"ވަގުތުން ބައެއް ކަންކަމުގެ އަޕްޑޭޓުތައް ނުލިބި ހިނގައިދާނެ. އެކަމަކު، އެކަމަކާ ގުޅޭ އަޕްޑޭޓެއް ފަހުން ލިބުނަސް އެ ވާހަކަ އެ ކަސްޓަމަރަށް އިންފޯމް ކުރަން ޑިއުޓީ ނިންމާފައި ވެސް. އަދި ކުންފުނީގެ ހިންގުމުގެ ގަވާއިދުގެ ދަށުން ޑޮކިއުމެސްޓޭޝަން ބަލަަހައްޓަން."
އައިޝާ ކުރިމަތިލަނީ ހަމައެކަނި ހިތްހަމަނުޖެހިގެން ގުޅާ މީހުންނަކާ ނޫނެވެ. ވަރަށް މަޖާ، ލާނެއް ކަސްޓަމަރުން ވެސް ދިމާވެ އެވެ. އެއީ އެއްކަލަ ހިތްހަމަނުޖެހުމުގެ ކޯލްތަކުން އަތް ދޫކޮށްލައި، ފުން ނޭވާއެއް އޭނާ އަށް ބޭރުކޮށްލެވޭ ވަގުތުކޮޅެކެވެ.
"އެންމެ މަޖާ ކަމަކީ ކޮންމެވެސް ރަށެއްގެ ދައްތައެއް ގުޅާފައި ބުނީ އޭނާގެ ތިމާގެ ކުއްޖަކު ޖޮބަކަށް އެޕްލައި ކޮށްފައި އޮންނާނެއޭ. އެ ހަމަޖެހޭތޯ ބަލައިދީބަލާށޭ،" އައިޝާ ބުންޏެވެ.
"އެ ދައްތަ އަޅުގަނޑުގެ ހާލު ބަލަން އޭގެ ފަހުން ވެސް ވަރަށް ގިނައިން ގުޅައި ހަދާނެ. އެއީ ވަރަށް ސަކަމިޒާޖެއްގެ ދައްތައެއް."
އެސްޓީއޯގެ ކޯލް ސެންޓަރު ހުންނަނީ އައްޑޫގައި ކަމެއް ގިނަ ބަޔަކަށް ނޭނގިދާނެ އެވެ. އެ ނޭނގުމުގެ ތެެރެއިން ވެސް ބައެއް މީހުންގެ ހިތްހަމަނުޖެހުންތަކާ އައިޝާ ކުރިމަތިލާން ޖެހިފައި ވެ އެވެ.
އައްޑުއަކީ ކަރަންޓުގެ މައްސަލަ ހައްލު ނުވެ ދިގުލައިގެން ގޮސްފައިވާ ސިޓީއަކަށް ވުމުން، ކަރަންޓު ކެނޑޭ ފަހަރުތަކުގައި އެސްޓީއޯ ކޯލް ސެންޓަރުގެ ހިދުމަތް ވެސް މެދުކެނޑޭ ހާލަތްތައް ވަރަށް ގިނައިން ދިމާވެ އެވެ. އެއީ ކަސްޓަމަރުންނަށް އެނގޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. ގިނަ މީހުންގެ ސިކުނޑީގައި ފޯނަށް މި ޖަވާބު ދެނީ މާލެ އިންނެވެ.
"ކަރަންޓު ކެނޑޭ ފަހަރުތަކުގައި ކޯލް ސެންޓަރުން ވެސް ފޯނު ނުނެގޭނެ. އެ ގަޑީގައި ވަރަށް ގިނަ ކޯލްތައް މިސް ވާނެ. ކަސްޓަމަރުންނަކަށް ނޭނގޭނެ އައްޑޫގައި ކަމެއް އަޅުގަނޑުމެން އުޅެނީ. އެ ކޯލްތައް މިސްވާ ގަޑީގައި ވަރަށް ރުޅިގަދަވެގެން ބައެއް ކަސްޓަމަރުން އުޅޭނެ. އެއީ އުނދަގޫ ކަމެއް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވެސް،" އައިޝާ ބުންޏެވެ.
އައިޝާއަކީ އެސްޓީއޯ ކޯލް ސެންޓަރުގައި މިހާރު މަސައްކަތްކުރާ މީހުންގެ ތެރޭގައި ހުރި ހަމައެކަނި އަންހެން މުވައްޒަފެވެ. އެކަމަކު، އެއީ ގުޅޭ ޓީމެކެވެ. ކަސްޓަމަރުންނާ ޑީލް ކުރަން ދަންނަ މޮޅު ޓީމެކެވެ.
"މިހާރު ވަރަށް ލޯބިން މިތާނގައި މަަސައްކަތް ކުރަނީ."
އައިޝާގެ ޒިންމާއަކީ މިހާރު ހަމައެކަނި ކަސްޓަމަރުންގެ ކޯލްތައް ނަގައި، އެ ކަސްޓަމަރަކު ބޭނުންވާ މައުލޫމާތު ފޯރުކޮށްދީ، ޝަކުވާ އަޑުއެހުމެއް ނޫނެވެ. ކަސްޓަމަރުންގެ ކޯލްތަކަށް ޖަވާބުދާރީވުމުގެ އިތުރުން، ޑިއުޓީ އދާކުރަމުން، ދެން ތިބި މުވައްޒަފުންނާ ގުޅޭ އިދާރީ މަސައްކަތްތައް ނިންމަން ޖެހެނީ އޭނާ އަށެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ޑިއުޓީތައް ހެދުމާއި ކޮންމެ ދުވަހެއްގެ ކޯލް ލޮގްތައް ނަގައި މެނޭޖަރަށް ފޮނުވުން ހިމެނެ އެވެ. އަދި އެސްޓީއޯ އަށް މެއިލްތައް ބެލުމާއި ކަމާ ގުޅޭ ސެކްޝަންތަކަށް އެ މެއިލްތައް ފޯވާޑު ކުރަންޖެހެ އެވެ.
"އެއީ ކޮންމެ ދުވަހަކު އަޅުގަނޑު ކުރަންޖެހޭ ކަމެއް. ކޯލް ލޮގްތަކުގެ ރިޕޯޓު މެނޭޖަރަށް ފޮނުވީމާ މެނޭޖަރު އެ ބައްލަވާފައި އެހީތެރިކަން ބޭނުންވާ ކަންކަމަށް އެހީތެރިކަން ދެއްވާނެ. މައުލޫމާތު ލިބޭނެ ގޮތް ހައްދަވާނެ،" އައިޝާ ބުންޏެވެ.
އެސްޓީއޯ ކޯލް ސެންޓަރުން ވަޒީފާ އަށް އިއުލާން ކުރުމުން އައިޝާ އެޕްލިކޭޝަން ހުށަހެޅީ ހަމައެކަނި "ޖޮބެއް ބޭނުންވެގެން" ނެވެ. އެކަމަކު، ފަހުން މާ ބޮޑަށް ކޯލް ސެންޓަރަށް ހިތްޖެހި އެ ތަން ދުލެއް ނުކުރެވުނެވެ.
"މިހާރު ވަރަށް ލޯބިން މިތާނގައި މަަސައްކަތް ކުރަނީ."
މި ދުވަސްވަރު އައިޝާ އަށް އޮތީ މި ރޯދަމަހު އެސްޓީއޯ އިން ކުރިއަށް ގެންދާ އެކި ޕްރޮމޯޝަންތަކުގެ މައުލޫމާތު ސާފުކުރަން އަންނަ ކޯލްތަކަށް ޖަވާބު ދިނުމެވެ. މުދާތަކުގެ ޑެލިވަރީއާ ގުޅޭ މައުލޫމާތު ހޯދަން ރޯދަމަހެއްގެ ކޮންމެ ދުވަހަކު ވެސް އެތައް ކޯލެއް ލިބޭ ކަމަށް އޭނާ ބުންޏެވެ.
"ހޯލްސޭލްކޮށް ޕެރިޝަބްލް މުދާތަކުގެ މައުލޫމާތު ސާފުކުރަން ވެސް ވަރަށް ގިނައިން މި ދުވަސްވަރު އެބަގުޅޭ. އެ ހުރިހާ މައުލޫމާތެއް ދީ، އަދި ސެކްޝަންތަކަށް ކޯލްތައް ޕާސްކޮށް ހެދުމަކީ ބުރަކަމެއް. އުނދަގޫ ކަމެއް. އެކަމަކު، މިހާރު މިއީ އަޅުގަނޑަށް މާ ބޮޑު ކަމެއް ނޫން."
ފޭދޫ ސްކޫލާއި އަހުމަދިއްޔާ ސްކޫލްގައި ކިޔެވުމަށް ފަހު، ފުރަތަމަ އައިޝާ ވަނީ ކަސްޓަމްސް އާއި ދިރާގު އައްޑޫ އޮފީހުގައި ވެސް މަސައްކަތް ކޮށްފަ އެވެ. ކަސްޓަމްސް ހެޑް އޮފީހުައި ކާގޯ އެގްޒަމިނޭޝަން ޑިޕާޓުމަންޓުގައި ތިން އަހަރެއްހާ ދުވަހު މަސައްކަތް ކުރި އެވެ.
އެ ހުރިހާ ތަނަކާ އައިޝާގެ މިހާރުގެ ޒިންމާ މާ ބޮޑަށް ތަފާތެވެ. އެތައް ސަތޭކަ ކަސްޓަމަރަކާ ކޮންމެ ދުވަހަކު ކޮމިއުނިކޭޓު ކުރަން ޖެހެ އެވެ. އެސްޓީއޯގެ ކަސްޓަމަރުންގެ އެތައް ސަތޭކަ ކޯލަކަށް އޭނާގެ ފަރާތުން އިއްވަނީ މަޑުމައިތިރި އަޑެކެވެ. ހިތްތިރި ކަމެވެ. ފޯނު ބާއްވަނީ ހިތްބުރަކަމެއް ނެތި އެވެ.