ނާޒިމާ އެއްކޮޅަށް އދ. އިން މައްސަލަ ނިންމައި ވަގުތުން ދޫކޮށްލަން ގޮވާލައިފި

ކުރީގެ ޑިފެންސް މިނިސްޓަރު މުހައްމަދު ނާޒިމް ޖަލަށް ލި މައްސަލައިގައި އދ. އަށް ހުށަހެޅި މައްސަލަ އޭނާއާ އެއްކޮޅަށް ނިންމައި، އޭނާ ވަގުތުން މިނިވަން ކުރަން ޖެހޭ ކަމަށް އދ.ގެ ވޯކިން ގްރޫޕުން މިރޭ ކަނޑައަޅައިފި އެވެ.

އެމްނެސްޓީ އިންޓަނޭޝަނަލް މެދުވެރިކޮށް ނާޒިމްގެ އާއިލާ އިން އދ.ގެ ވޯކިން ގްރޫޕް އޮން އާބިޓްރަރީ ޑިޓެންޝަނަށް މިދިޔަ ފެބްރުއަރީ މަހު ހުށަހަޅި މައްސަލަ ބެލުމަށް ފަހު ނިންމި ގޮތުގައި، ނާޒިމްގެ މައްސަލައިގެ ތަހުގީގާއި ޝަރީއަތުގައި ވެސް ބޮޑެތި މައްސަލަތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ. އެހެންވެ، ނާޒިމްގެ މައްޗަށް ހިންގީ މިނިވަން، އިންސާފުވެރި ޝަރީއަތެެއް ނޫން ކަމަށް ވޯކިން ގްރޫޕުން ވަނީ ނިންމައިފަ އެވެ.

"... ކާނަލް ނާޒިމް ވަގުތުން ދޫކޮށްލައި، ބައިނަލްއަގުވާމީ ގާނޫނުތަކާ އެއްގޮތްވާ ގޮތުގެ މަތިން، އޭނާ އަށް އެކަށީގެންވާ ބަދަލެއް ލިބޭނެ ގޮތް ހަދައި ދިނުމަށް ވޯކިން ގްރޫޕުން ދިވެހި ސަރުކާރުގެ ކިބައިން އެދެމެވެ،" ހާލަތު ދެނެގަތުމަށް ވޯކިން ގްރޫޕުން ރާއްޖެ އަށް ދަތުރެއް ކުރުމުގެ އިންތިޒާމުތައް ހަމަޖައްސައި ދޭން ވެސް އެދިފައިވާ ނިންމުމުގައިވެ އެވެ.

ވޯކިން ގްރޫޕުން ފާހަގަކުރި އެންމެ ސީރިއަސް ހަތް މައްސަލަ އަކީ:

1. ނާޒިމްގެ ކޮޓަރިން ފެނުނު ފިސްތޯލަ އާއި ވަޒަންތަކަކީ ފުލުހުން އެ ތަނަށް ވައްދައި ބެހެއްޓި ތަކެތިކަން ސާބިތުވުން. އެހެންވެ، ނާޒިމް ފްރޭމްކޮށްފައިވާ ކަމަށް ބެލުމުގެ ފުރުސަތު ވަރަށް ބޮޑަށް އޮތުން.

2. އެހާ ސީރިއަސް ދައުވާ އަކަށް ޖަވާބުދާރީ ވުމަށް ދިފާއީ ވަކީލުންނަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ދިން ފަސް ދުވަހުގެ މުއްދަތަކީ އެ ފަދަ ދައުވާ އަކަށް ތައްޔާރުވުމަށް އެކަށީގެންވާ ވަގުތެއް ނޫން ކަމަށް ވުން.

3. ކްރިމިނަލް ކޯޓާއި ހައި ކޯޓަށް ނާޒިމްގެ ފަރާތުން ހުށަހެޅި ގިނަ ދިފާއީ ހެކިންގެ ހެކިބަސް ނުނެގުމާއި ދިފާއީ ހެކިން ހުށަހެޅުމަށް ވެސް ހުރަސްތަކެއް ކުރިމަތިކުރުން.

4. ނާޒިމާ ދެކޮޅަށް ދައުލަތުން ހުށަހެޅި ހެކީގެ މައުލޫމާތު އެކަށީގެންވާ ގޮތެއްގައި ނާޒިމްގެ ވަކީލުންނާ ހިއްސާކޮށްފައި ނުވުން.

5. ކޮޓަރިން ފެނުނު ހަތިޔާރަކީ ނާޒިމްގެ އެއްޗެހިކަން ސާބިތުކޮށްދިނުމުގެ ޒިންމާ ދައުލަތާ ހަވާލުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، އެއީ އޭނާގެ އެއްޗެހި ނޫންކަން ސާބިތުކޮށްދޭން ނާޒިމަށް ޖެހުން.

6. މައްސަލަ އިސްތިއުނާފު ކުރުމަށް ބޭނުންވާ ރިޕޯޓާއި އެހެނިހެން މައުލޫމާތު، އިސްތިއުނާފްގެ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނާޒިމްގެ ވަކީލުންނަށް ފޯރުކޮށްދީފައި ނުވުން.

7. އިސްތިއުނާފް މައްސަލަ ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ހައި ކޯޓުން ފަސް މަސްދުވަހުގެ ދިގު މުއްދަތެއް ހޭދަކުރުން އަދި އެ މައްސަލަ އަވަސްކޮށް ދިނުމަށް އެދި ނާޒިމްގެ ފަރާތުން ސުޕްރީމް ކޯޓަށް ހުށަހެޅި މައްސަލަ ބޭރުކޮށްލުން.

އެ މައްސަލަތަކަށް ބެލުމަށް ފަހު ވޯކިން ގްރޫޕުން ނިންމި ގޮތުގައި ދައުލަތުން ވަނީ އިންސާނީ ހައްގުތަކާ ބެހޭ ބައިނަލްއަގުވާމީ މުއާހަދާ އާއި ފަރުދީ އަދި ސިޔާސީ ހައްގުތަކާ ބެހޭ ބައިނަލްއަގުވާމީ މުއާހަދާ (އައިސީސީޕީއާރު) އަދި ރާއްޖޭގެ ގާނޫނުއަސާސީ އާއި ގާނޫނުތަކުން ނާޒިމަށް ލިބިދޭ ހައްގުތަކެއް ނިގުޅައިގެންފަ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި، ހައްގަކާ ނުލައި ހައްޔަރުކޮށް، ބަންދު ނުކުރާނެކަން ކަށަވަރުވެފައި އޮތުމުގެ ހައްގާއި ދައުވާއެއްގެ ދިފާއު ތައްޔާރުކުރަން އެކަށީގެންވާ ވަގުތާއި ވަސީލަތްތައް ލިބިފައި އޮތުމުގެ ހައްގާއި ހެކިން ދެނެގަނެ، ހެކިން ހުށަހެޅުމުގެ ހައްގާއި ހުޅުވާލައިގެން ބޭއްވޭ މިނިވަން، އިންސާފުވެރި ޝަރީއަތެއް ކަށަވަރުވެފައި އޮތުމުގެ ހައްގާއި ކުށް ސާބިތު ނުވާހާ ހިނދަކު އެއީ ކުށެއް ނުކުރާ މީހެއްގެ ގޮތުގައި ބެލުމުގެ ހައްގާއި ހުކުމް އިސްތިނާފް ކުރުމުގެ ހައްގާއި އަވަސް ޝަރީއަތެއްގެ ހައްގު ހިމެނެ އެވެ.

ނާޒިމްގެ ފަރާތުން ހުށަހެޅި މައްސަލައިގައި ކޮށްފައިވާ ތުހުމަތުތަކަށް ޖަވާބުދާރީ ވުމުގެ ފުރުސަތު މިދިޔަ ޖޫން މަހުގެ 21 ގައި ވޯކިން ގްރޫޕުން ދިވެހި ސަރުކާރަށް ދިނެވެ. މިދިޔަ އޮގަސްޓް 20ގެ ކުރިން ޖަވާބުދާރީ ވާން ދިން ފުރުސަތު އިތުރުކޮށްދޭން، އެ މުއްދަތު ހަމަވުމުގެ ދުވަސްކޮޅެއް ކުރިން، އޮގަސްޓް 16 ގައި ސަރުކާރުން އެދުމުން ވޯކިން ގްރޫޕުން ވަނީ ސެޕްޓެމްބަރު 1 ގައި އިތުރު އެއް މަސްދުވަސް ސަރުކާރަށް ދީފަ އެވެ.

އެ މުއްދަތު ހަމަވި ދުވަސް ކަމަށްވާ ސެޕްޓެމްބަރު 20 ގައި ސަރުކާރުން ވޯކިން ގްރޫޕަށް ލިޔުމުން ފޮނުވި ޖަވާބުގައި މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ބުނެފައި ވަނީ ނާޒިމްގެ ފަރާތުން ހުށަހެޅި ކަންތައްތަކަކީ ހަގީގަތެއް ނެތް ނުވަތަ އޮޅުވާލުންތަކެއް ކަމަށެވެ. އެއިން އެއްވެސް ކަމަކަށް ވަކިން ބެލިޔަސް ނުވަތަ އެ ހުރިހާ ތުހުމަތަކަށް އެއްކޮށް ރިއާޔަތް ކުރިޔަސް، ނާޒިމާ ދެކޮޅަށް ހިންގި ތަހުގީގާއި ޝަރީއަތުގެ ސައްހަކަން ނުގެއްލޭ ކަމަށް ސަރުކާރުން ވަނީ ބުނެފަ އެވެ.

"ނާޒިމް ބަންދުކޮށްފައި ވަނީ ރާއްޖެ އާއި ބައިނަލްއަގުވާމީ ގާނޫނުތަކާ އެއްގޮތްވާ ގޮތުގެ މަތިން، ވަރަށް ބޮޑެތި ޖިނާއީ ދައުވާތަކެއް ސާބިތުވާ ކަމަށް ޝަރުއީ ގޮތުން ކަނޑައެޅުމަށް ފަހު އެވެ. އެހެންވެ، އޭނާ ބަންދުކޮށްފައި ހުރީ ނުހައްގުން ކަމަކަށް ނުބެލޭނެ އެވެ،" ސަރުކާރުން ދިން ޖަވާބުގައިވެ އެވެ.

ސަރުކާރުން ދިން މައިގަނޑު ރައްދުތަކަކީ:

- ހަތިޔާރު ފެނުނު ކޮޓަރި ފުލުހުން ފާސްކުރުމުގައި އެ ތަނުން ނާޒިމާއި އޭނާގެ އަނބިކަނބަލުން ނެރުމަކީ ޔޫރަޕްގެ ގައުމުތަކުގައި ވެސް އަމަލު ކުރަމުން އަންނަ، "އާއްމު އަދި ރަނގަޅު އުސޫލަކަށް" ވުން. އަދި އެ ތަނުގައި ހަރަކާތްތެރިވި އެއްވެސް ފުލުހެއްގެ އިނގިލީގެ ނިޝާން ނުވަތަ ޑީއެންއޭ އާއި ހަތިޔާރުން ފެނުނު އިނގިލީގެ ނިޝާނާއި ޑީއެންއޭއާ ދިމާނުވުން.

- ނާޒިމާ ދެކޮޅަށް ކުރި ދައުވާ "އާއްމުކޮށް އެނގެން" އޮތުމުން، އެ ދައުވާ އަށް ޖަވާބުދާރީ ވުމަށް ދިފާއީ ވަކީލުންނަށް އެކަށީގެންވާ ވަގުތު ލިބުން. އަދި ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ފުރަތަމަ ދިން ތިން ދުވަހުގެ ބަދަލުގައި، އިތުރު ދެ ދުވަހާ އެކު ޖުމްލަ ފަސް ދުވަސް ދިނުން.

- ދައުލަތުން ހުށަހަޅާ ހެކިންގެ އަދަދަށް ބަލައި ދިފާއީ ހެކިންގެ ތެރެއިން ހެކިބަސް ނަގާނެ ފަރާތްތައް ކަނޑައެޅުމުގެ އިހްތިޔާރު ކޯޓަށް ލިބިގެންވުން. އެހެންވެ، ދައުލަތުން ހުށަހެޅި ހަތަރު ހެކިންނާ އަޅާބަލާއިރު، ނާޒިމްގެ ފަރާތުން 11 ހެކިން ހުށަހަޅާފައިވާތީ އެއީ މާ ގިނަ އަދަދަކަށް ވުން.

- ނާޒިމާ ދެކޮޅަށް ދައުލަތުން ހުށަހެޅި ކިތާބީ ހެކީގެ ތެރެއިން 26 ލިޔުމެއް ދިފާއީ ވަކީލުންނަށް ދީފައި ނުވާ ކަމަށް ބުންޏަސް، ގައުމީ ސަލާމަތަށް އަސަރުކޮށްފާނެތީ ހިފެހެއްޓީ 15 ލިޔުން ކަމަށް ވުން. އެކަމަކު، ދިފާއީ ވަކީލުންނަށް ދިން ލިޔުންތަކުގައި ހުރި ޒާތީ މައުލޫމާތުތައް އުނިކޮށްފައި ހުންނާނެ ކަމަށް ސަރުކާރުން އެއްބަސްވޭ.

- ނާޒިމްގެ މައްސަލަ ސުޕްރީމް ކޯޓުން ބޭރުކޮށްލީ ސިޔާސީ ނުފޫޒުން ކަމަށް ބުންޏަސް، ކޯޓުތަކުގެ މިނިވަންކަމާއި އިންސާފުވެރިކަމާ މެދު ސުވާލު އުފައްދާނެ ޖާގަ ނެތުން.

"ނާޒިމަކީ ރައީސް [އަބްދުﷲ] ޔާމީންގެ ކެބިނެޓަށް އެންމެ ފުރަތަމަ އައްޔަންކުރެއްވި ވަޒީރުގެ އިތުރުން، [އޭރު] އެންމެ އިތުބާރު އޮތް ވަޒީރު ކަމަށް ވީތީ، އޭނާގެ މައްސަލަ އަށް ސިޔާސީ ނުފޫޒު ވަދެފައި އޮތް ކަމަށް ކުރާ ތުހުމަތުގައި އެއްވެސް އަސާސެއް ނެތް ކަމަށް ސަރުކާރުން ބުންޏެވެ. އެހެންވެ، ނާޒިމް ސަރުކާރާ ދެކޮޅަށް މަސައްކަތް ކުރައްވާ ކަމަށް ނުވަތަ އޭނާ އަކީ ރިޔާސަތަށް އޮތް ބިރެއްގެ ގޮތުގައި ބަލާނެ ފުރުސަތު ނެތް ކަމަށް ސަރުކާރުން ވަކާލާތު ކުރެ އެވެ،" ވޯކިން ގްރޫޕުގެ ނިންމުމުގައިވެ އެވެ.

މީގެ އިތުުރުން، ސަރުކާރުން ވަނީ މި މައްސަލަ ބެލުމުގެ ހައިސިއްޔަތު ވޯކިން ގްރޫޕަށް އޮތް ކަމާ މެދު ސުވާލު އުފައްދައިފަ އެވެ. އެ ގޮތުން، ޝަރީއަތަށް ހުށަހަޅާ ހެކިންގެ ސައްހަކަން ދެނެގަތުމުގެ ހައިސިއްޔަތު ވޯކިން ގްރޫޕަށް ނޯންނާނެ ކަމަށާއި އިސްތިއުނާފް މަރުހަލާގެ ރާއްޖޭގެ ކޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ހަރަކާތްތެރިވުމުގެ ބާރު ވެސް އެ ގްރޫޕަށް ލިބިގެން ނުވާ ކަމަށް ސަރުކާރުން ވަނީ ބުނެފަ އެވެ.

ނާޒިމްގެ އެޕާޓްމެންޓުން ހަނގުރާމަވެރި ހަތިޔާރު ފެނުނު މައްސަލައިގައި އޭނާގެ މައްޗަށް އިއްވި 11 އަހަރުގެ ޖަލު ހުކުމާ ވޯކިން ގްރޫޕުން ދެކޮޅު ހެދިއިރު، ކުރީގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދުގެ މައްސަލައިގައި ވެސް އެ ގްރޫޕުން ނިންމީ އެ މަނިކުފާނު ދޫކޮށްލަން ޖެހޭ ކަމަށެވެ. އެކަމަކު، އެ ނިންމުމަށް އަމަލުކުރަން ސަރުކާރުން ވަނީ ދެކޮޅު ހަދައިފަ އެވެ.